Pompa ciepła w nowym domu – jakie warunki trzeba spełnić?
Planując nowy dom, inwestorzy coraz częściej myślą o pompie ciepła jako głównym źródle ogrzewania i przygotowania ciepłej wody użytkowej. To ekologiczny, oszczędny i zgodny z nowymi wymaganiami technicznymi kierunek. Jednak, aby system działał niezawodnie i bezpiecznie, trzeba spełnić określone formalne i techniczne warunki. Jako zespół Velit postanowiliśmy zebrać je w jednym miejscu, tak by każdy inwestor mógł krok po kroku przygotować się do tej inwestycji.
Etap projektu – fundamenty pod dobrą instalację
Najważniejsze decyzje zapadają już na etapie projektu budynku. To właśnie wtedy należy zaplanować, że pompa ciepła ma służyć jako główne źródło ogrzewania. Takie założenie determinuje wiele kolejnych elementów: od rodzaju ogrzewania wewnętrznego (najlepiej niskotemperaturowego, np. podłogowego), po sposób izolacji domu i szczelność przegród. Zgodnie z Warunkami Technicznymi WT2021 nowy dom jednorodzinny nie może przekroczyć wartości EP = 70 kWh/(m² x rok). Pompa ciepła pomaga osiągnąć ten poziom, ale pod warunkiem, że zostanie przewidziana w bilansie energetycznym budynku już od samego początku.
Na tym etapie inwestor powinien również zdecydować, czy wybiera pompę powietrzną czy gruntową. Każde z tych rozwiązań ma swoje wymagania. W przypadku pompy ciepła powietrznej trzeba zadbać o odpowiednie miejsce na jednostkę zewnętrzną i akustykę, natomiast przy gruntowej o grunt i przestrzeń pod odwierty. Warto pamiętać, że lokalizacja urządzenia nie jest dowolna – obowiązują normy hałasu, które należy spełnić na granicy działki. Dlatego rozplanowanie tego elementu w projekcie to inwestycja w spokój i komfort na lata.
Chcesz poznać dokładnie, jakie warunki musi spełniać pomieszczenie-kotłownia dla pompy ciepła? Zajrzyj do naszego poradnika: Kotłownia z pompą ciepła – jakie są wymagania, schematy i więcej!
Formalności przed rozpoczęciem robót
Z perspektywy prawa budowlanego montaż pompy ciepła o mocy elektrycznej do 50 kW nie wymaga pozwolenia na budowę ani nawet zgłoszenia robót budowlanych. Wyjątek pojawia się w przypadku pomp gruntowych z odwiertami – tutaj obowiązują przepisy Prawa geologicznego i górniczego. Jeśli odwierty mają głębokość od 30 do 100 metrów, konieczny jest projekt robót geologicznych i zgłoszenie ich do starosty. Powyżej 100 metrów w określonych sytuacjach wymagana jest dodatkowo zgoda Okręgowego Urzędu Górniczego. To ważne, aby sprawdzić czy w naszym regionie potrzebna jest takowa zgoda, a następnie przewidzieć odpowiedni czas na te procedury, ponieważ wpływają one na harmonogram budowy.
Równocześnie warto już wtedy ustalić warunki przyłączeniowe u operatora systemu dystrybucyjnego. Pompa ciepła to urządzenie elektryczne, a jej praca wymaga odpowiedniego zabezpieczenia, przekrojów przewodów oraz mocy przydzielonej. Dobrze zaprojektowana instalacja elektryczna to gwarancja bezproblemowej eksploatacji i uniknięcia przeciążeń w przyszłości.
Montaż i uruchomienie pompy ciepła– kiedy wkraczają specjaliści
Sam montaż pompy ciepła powinien być wykonany przez firmę posiadającą uprawnienia F-gazowe. To wymóg wynikający z polskich i unijnych przepisów, a zarazem warunek gwarancji producenta. Wyjątkiem mogą być niektóre pompy monoblok, ponieważ mają hermetycznie zamknięty obieg chłodniczy fabrycznie napełniony czynnikiem – wtedy instalator nie musi ingerować w F-gaz. Ale i tu producenci zwykle wymagają autoryzowanego montażu do zachowania gwarancji.
Następnie specjaliści muszą przeprowadzić próbę szczelności, odpowiednie odpowietrzenie i napełnienie układu, a także zadbać o prawidłowe odprowadzenie kondensatu i montaż jednostki zewnętrznej na podstawach antywibracyjnych. Jakość wykonania na tym etapie decyduje o sprawności i cichości pracy urządzenia.
W zależności od rodzaju czynnika chłodniczego i jego ilości, pompa może podlegać obowiązkowi wpisu do Centralnego Rejestru Operatorów (CRO). Urządzenie trzeba wpisać do CRO, jeżeli zawiera co najmniej 5 ton ekwiwalentu CO₂ w przeliczeniu na rodzaj i ilość czynnika chłodniczego (dla hermetycznie zamkniętych – od 10 ton ekw. CO₂). W wypadku substancji kontrolowanych (starsze czynniki typu R22, dziś praktycznie nieużywane) – próg to 3 kg czynnika. Wówczas należy prowadzić kartę urządzenia i wykonywać okresowe kontrole szczelności. To zadania, o których inwestor często nie myśli, a które są niezbędne, aby instalacja działała legalnie i bezpiecznie.
Dokumenty i użytkowanie pompy ciepła
Po zakończeniu montażu inwestor powinien otrzymać komplet dokumentów: protokół uruchomienia, instrukcję obsługi, gwarancję oraz – jeśli dotyczy – dokumenty CRO. Ważnym etapem jest także uzyskanie świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, które potwierdzi, że dom spełnia wymagania prawne, a pompa ciepła realnie pomaga w ich osiągnięciu. Bez tego dokumentu nie można zakończyć procesu budowy ani uzyskać pozwolenia na użytkowanie. Od tego momentu wchodzi już kwestia serwisu i regularnych przeglądów. To nie tylko wymóg formalny, ale także gwarancja długoletniej, bezawaryjnej pracy. W Velit przypominamy naszym klientom o terminach i dbamy, by wszystkie przeglądy były wykonane w odpowiednim czasie.
Tabelka: Pompa ciepła – najważniejsze warunki w pigułce
Co zrobić? Ująć pompę ciepła w bilansie cieplnym, zaplanować ogrzewanie niskotemperaturowe, wybrać typ pompy i jej lokalizację.
Podstawa prawna: WT 2021 – wskaźnik EP ≤ 70 kWh/(m²·rok).
Co zrobić? Dla pomp ≤50 kW brak pozwolenia/zgłoszenia. Gruntowe z odwiertami wymagają projektu robót geologicznych lub planu ruchu zakładu górniczego.
Podstawa prawna: Prawo budowlane, Prawo geologiczne i górnicze.
Co zrobić? Sprawdzić warunki przyłączeniowe, zabezpieczenia, moc przydzieloną.
Podstawa prawna: Operator sieci (OSD), projekt instalacji.
Co zrobić? Instalacja przez firmę z uprawnieniami F-gazowymi, próby szczelności, prawidłowe posadowienie jednostki.
Podstawa prawna: Ustawa o F-gazach, wymogi producenta.
Co zrobić? Protokół uruchomienia, gwarancja, karta urządzenia (jeśli CRO), świadectwo charakterystyki energetycznej.
Podstawa prawna: WT 2021, CRO.
Pompa ciepła – to inwestycja w przyszłość – ekologiczna, nowoczesna i zgodna z rosnącymi wymaganiami prawa. Jednak aby naprawdę była źródłem komfortu i oszczędności, trzeba przejść przez wszystkie kolejne etapy związane z zakupem i montażem. Jak powiedział jeden z naszych specjalistów: „pompa ciepła to nie tylko urządzenie, ale cały system, który musi być dobrze zaprojektowany, zamontowany i utrzymywany, by działał bez zarzutu”.
W Velit łączymy wiedzę inżynierską z praktyką, dzięki czemu nasi klienci zamawiający pompy ciepła Lublin mogą być pewni, że wszystkie wymogi prawne i techniczne zostały spełnione. Więcej o tym, jak pracujemy i jakie rozwiązania proponujemy, znajdziesz na innych wpisach na blogu.
