Jaki bufor do pompy ciepła? Czy jest potrzebny? [Wszystko co musisz wiedzieć]

Jednym z elementów instalacji pompy ciepła może być bufor, który pełni w niej różnorakie funkcje. Jakie? Czy jest on w ogóle potrzebny? Na czym polega jego działanie? Jak go wybrać i podłączyć? Na te i inne pytania dotyczące tematu odpowiadamy w poniższym artykule, w którym dokładnie opisujemy zastosowanie, zadania, budowę i inne aspekty związane z buforem do pompy ciepła.

Zapraszamy także do sprawdzenia naszej podstrony ofertowej pompy ciepła Lublin.

Czym jest bufor do pompy ciepła

Tym mianem można określić zasobnik odpowiadający za gromadzenie wody przeznaczonej do celów grzewczych. Bufor jest zatem swego rodzaju zbiornikiem energii, z którego korzysta pompa ciepła i zarazem instalacja grzewcza – zadaniem pompy jest podgrzewanie cieczy do odpowiedniej temperatury, podczas gdy instalacja używa jej do ogrzewania. Cały proces odbywa się w sposób automatyczny, a za sterowanie nim odpowiada automatyka. To od niej zależy, w którym momencie instalacja pobierze energię i do jakiej temperatury woda w buforze zostanie podgrzana, zgodnie z ustawieniami wprowadzonymi przez użytkownika w ramach konfiguracji.

Dostępne w sprzedaży bufory do pompy ciepła mogą mieć różną pojemność, np. 100 l albo 200 l, podczas gdy największe modele osiągają nawet 500 l. Niezależnie od pojemności mają formę zbiornika, który w przypadku modeli z wymiennikiem ciepła dostępny jest z podłączeniami pozwalającymi na połączenie z grzejnikami, ogrzewaniem podłogowym, głównym źródłem ciepła (np. kotłem albo kominkiem) i opcjonalnie z instalacją solarną. We wnętrzu bufora pracuje zaś elektryczna grzałka służąca do podgrzewania zawartości.

Efektywność zbiornika wynika z zasady jego działania, która wykorzystuje fakt, że gorąca ciecz ma mniejszą masę niż zimna, w związku z czym obie się nie mieszają i zachowują swoją temperaturę. W rezultacie zasobnik może skutecznie i w łatwy sposób oddawać akumulowaną w górnej warstwie energię pochodzącą z podgrzanej wody, bez potrzeby ciągłego podgrzewania całej konstrukcji. Stały obieg ciepła wewnątrz układu gwarantują pompy obiegowe, podczas gdy trójdrożny zawór mieszający pozwala na dostosowanie temperatury cieczy do wymagań użytkownika. Polecamy też artykuł, w którym wyjaśniamy, co to jest i jak działa pompa ciepła.

Funkcje bufora do pompy ciepła

Jednym z zadań realizowanych przez bufor przy pompie ciepła jest powiększenie zładu, czyli zasobu wody, którym dysponuje instalacja grzewcza. Jeżeli została ona optymalnie wykonana, a nieruchomość spełnia odpowiednie wymagania dotyczące energooszczędności, nie trzeba poszerzać zasobów zładu. Gdy jednak taka konieczność się pojawia, skutecznie tę funkcję może spełniać właśnie bufor, który odciąża pompę ciepła, a tym samym przedłuża jej żywotność.

Fakt powiększonego zładu wody zapewnia instalacji grzewczej większy margines zapasowej energii, z której może swobodnie korzystać bez potrzeby ciągłego uruchamiania się pompy ciepła na krótki czas (tzw. taktowanie). To z kolei przekłada się na oszczędność zarówno energii, jak i żywotności poszczególnych elementów urządzenia. Można więc stwierdzić, że bufor ciepła do pompy ciepła poprawia efektywność, trwałość i ekonomiczność jej działania.

Czy bufor jest potrzebny do pompy ciepła?

Czy do pompy ciepła zawsze potrzebny jest bufor? Odpowiedź brzmi: nie – można go pominąć, jeśli instalacja spełnia określone kryteria. Jakie? Kluczowym aspektem jest wysoki poziom termoizolacyjności cieplnej – dobre parametry energetyczne budynku są wymagane w systemach pozbawionych bufora.

Można z niego zrezygnować również wówczas, gdy jedynym źródłem ogrzewania w nieruchomości pozostaje pompa ciepła, a pojemność wodna całego układu wynosi co na najmniej 10 l na każdy 1 kW mocy urządzenia.

Skoro wiadomo, kiedy bufor do pompy ciepła może zostać pominięty podczas prac montażowych, łatwo wymienić sytuacje, w których jego zastosowanie jest co najmniej wysoce zalecane, a w praktyce często konieczne. Na wydatek związany z kupnem i montażem dodatkowego zasobnika należy się przygotować, jeżeli pojemność wodna układu jest mniejsza niż 10 l.

Zastosowanie innych źródeł ciepła niż tylko pompa także przeważnie powoduje konieczność wykorzystania buforu. Zaleca się go ponadto w instalacjach obejmujących więcej niż jeden obieg, np. składających się jednocześnie z ogrzewania podłogowego i grzejnikowego.

Również nieruchomości słabo docieplone i mało efektywne pod względem energetycznym powinny być wyposażone w pompę z buforem.

Jak dobrać bufor do pompy ciepła

Jeśli wiesz, że Twoja instalacja wymaga zastosowania bufora, prawdopodobnie zastanawiasz, jak go wybrać i czym się kierować przy poszukiwaniu odpowiedniego modelu. Przeanalizujmy zatem najważniejsze zmienne, które warto wziąć pod uwagę w tym kontekście.

Wymiennik ciepła lub jego brak

W zależności od indywidualnych potrzeb i wymagań można zdecydować się na tańszy i bardziej ograniczony pod względem możliwości egzemplarz bez wymiennika ciepła lub oferujący więcej funkcji, ale droższy model wyposażony w ten element.

Na którą wersję postawić?

To drugie rozwiązanie, czyli bufor bez wymiennika, zaleca się wówczas, gdy jego zadanie polega wyłącznie na powiększeniu zasobów wodnych instalacji. Z kolei zasobnik, który dodatkowo służy do akumulowania energii i podłączenia kilku obiegów grzewczych, powinien być wyposażony w wymiennik ciepła. Dostępne są też egzemplarze z wężownicą CWU, których zadanie polega na utrzymaniu odpowiedniej temperatury ciepłej wody użytkowej.

Pojemność

Innym ważnym parametrem, który należy uwzględniać przy wyborze bufora do pompy, jest jego pojemność. Ile powinna wynosić? To zależy od mocy osiąganej przez urządzenie – przyjmuje się, że na każdy 1 kW mocy pompy ciepła przypada minimalnie 10 l pojemności dla instalacji z ogrzewaniem podłogowym i 20 l dla grzejnikowej. W kalkulacjach należy ponadto odjąć ilość wody znajdującej się w układzie pompy.

Jeżeli więc urządzenie osiąga np. 20 kW i jest wykorzystywane w ramach ogrzewania z grzejnikami, a jego układ zawiera 240 l wody, pojemność przeznaczonego do niego bufora powinna wynosić 160 l (20 x 20 l – 240 l = 160 l). Co istotne, jest to wartość minimalna i z reguły zaleca się nieco większą pojemność, niż wskazują na to wyliczenia według powyższego schematu. Co więcej, ulega ona powiększeniu w przypadku zastosowania kolejnych źródeł ciepła, jak np. kolektory solarne czy kominki.

Utraty ciepła

Jednym z parametrów podawanych przez producentów buforów do pomp jest strumień strat ciepła. Warto zwracać na niego uwagę, bo określa straty energii, z jakimi należy się liczyć, korzystając z danego modelu – oczywiście im niższa jego wartość, tym lepiej.

Z punktu widzenia wydajności działania i oszczędności eksploatacji tak samo istotnym aspektem jest jakość izolacji przewodów i króćców, które powinny skutecznie zapobiegać niekontrolowanym, samoistnym utratom ciepła.

Jak podłączyć bufor przy pompie ciepła

Kolejne ważne pytanie, na które należy znaleźć odpowiedź, brzmi: jak podłączyć bufor do pompy ciepła, gdy jest on potrzebny? W takiej sytuacji istnieją dwie metody: równoległa, która polega na zainstalowaniu go jako sprzęgła hydraulicznego, którego zadanie polega na wyrównywaniu ciśnienia w układach i umożliwieniu przepływu medium pomiędzy źródłem ciepła a instalacją grzewczą.

Z kolei drugi sposób to podłączenie szeregowe na powrocie, które pozwala na pominięcie pompy obiegowej i ma zastosowanie wówczas, gdy celem montażu zbiornika jest wyłącznie powiększenie ilości wody w instalacji.